messenger

Messenger

zalo

Chat Zalo

phone

Để lại số

Để lại số điện thoại để được tư vấn ngay

Hotline tư vấn: (024) 6663 3402

Gửi

up

ĐĂNG KÝ HỌC THỬ

Bản Chất Của Toán Tư Duy Là Gì?

Là cha mẹ thì không ai là không muốn con mình có năng lực tư duy tốt, đó là khả năng suy nghĩ có căn cứ vững chắc, lập luận lo – gic chặt chẽ. Nhà tâm lí học nổi tiếng người Mĩ Howard Gardner gọi đó là trí thông minh logic – toán

Mục lục

Là cha mẹ thì không ai là không muốn con mình có năng lực tư duy tốt, đó là khả năng suy nghĩ có căn cứ vững chắc, lập luận lo – gic chặt chẽ. Nhà tâm lí học nổi tiếng người Mĩ Howard Gardner gọi đó là trí thông minh logic – toán.

1. Toán học là môn học về Tư duy

Toán là một phương tiện tốt và hiệu quả để hình thành và phát triển tư duy này. Và suy cho cùng, lợi ích căn bản nhất của việc học toán chính là giúp người học làm ra năng lực tư duy logic và trí thông minh logic – toán.

Tuy nhiên, khi nói đến thuật ngữ “toán tư duy”, có rất nhiều cha mẹ băn khoăn với câu hỏi:

Vậy phát triển tư duy là phát triển cái gì?

Đầu tiên, chúng ta hiểu một cách “dân dã”: tư duy hay còn gọi là suy nghĩ. Con người chỉ suy nghĩ (tư duy) khi có hai điều kiện: gặp phải một vấn đề và có nhu cầu (muốn) giải quyết nó. Nhưng khi đối mặt với vấn đề thì không phải ai cũng nghĩ ra được giải pháp, có người sẽ tìm ra được giải pháp hữu hiệu hơn. Ta gọi đó là có năng lực tư duy khác nhau, tốt hay không tốt.

 Vậy thì khả năng suy nghĩ (tư duy) tốt phụ thuộc vào đâu?

2. Bí mật của một tư duy tốt – các công cụ tư duy

Câu trả lời đó là: bộ não nào được trang bị các công cụ giúp cho quá trình suy nghĩ được tối ưu hơn, hiệu quả hơn, năng suất hơn thì sẽ là người có tư duy tốt. 

Để dễ hình dung, ba mẹ có thể liên hệ với hình ảnh dưới đây:

Bí mật của một tư duy tốt

Khoa học về não bộ đã tìm ra, mọi người nếu không bị khuyết tật bẩm sinh thì có cấu trúc não bộ là như nhau. Vậy tại sao có người thông minh, người kém thông minh. Bí mật nằm ở chỗ, người thông minh là người đã trang bị vào trong não bộ của mình các công cụ tư duy mạnh hơn những người gọi là kém thông minh. Điều này tương tự như hai chiếc máy vi tính đều có phần cứng là CPU như nhau, nhưng nếu một máy được trang bị phần mềm mạnh hơn thì chiếc máy tính đó mạnh hơn.

Điều lưu ý thứ hai dành cho các ba mẹ, đó là các công cụ tư duy hiệu quả dành cho bộ não trẻ  này lại không có sẵn trong não bộ trẻ, muốn có nó thì nó cần được sinh thành và phát triển, vì vậy người ta mới nói đầy đủ cụm từ “hình thành và phát triển tư duy”.

Vì vậy, học toán cần hiểu là học làm ra các công cụ tư duy, hay còn gọi là cách làm việc trí óc.

3. Học toán là làm ra các thao tác tư duy

Công cụ tư duy quan trọng nhất, có mặt ở mọi quá trình suy nghĩ người ta gọi là các thao tác tư duy quan trọng. Đó là: thao tác tư duy so sánh, phân loại, phân tích, tổng hợp, khái quát hóa, trừu tượng hóa.

Ở độ tuổi nào thì trẻ có thể hình thành và phát triển các thao tác tư duy quan trọng này?

Xin thưa với các ba mẹ rằng ở độ tuổi từ 3 đến 6 là giai đoạn vàng, không thể tốt hơn và không nên muộn hơn để giúp trẻ trang bị cho mình các công cụ tư duy là các thao tác tư duy quan trọng này. Đó là lí do tại sao ở độ tuổi 4, Mighty Math Singapore đã chú trọng vào dạy trẻ hình thành thao tác các thao tác tư duy như phân tích và tổng hợp qua nội dung gọi là “liên kết số”, thao tác tư duy so sánh khi xét quan hệ về số lượng giữa hai Tập hợp…

4. Tư duy bằng khái niệm là tư duy cao nhất của con người

Khi trẻ lớn hơn, bậc tiểu học thì có một ngưỡng chuyển nhảy vọt trong chất lượng và cấp độ tư duy của trẻ, đó là: tư duy bằng khái niệm toán học.

Tư duy bằng khái niệm là tư duy cao nhất của con người

Lại một lần nữa xin thưa với các ba mẹ rằng, công cụ tư duy bằng các khái niệm toán học là không có sẵn trong bộ óc trẻ. Trẻ muốn có chúng thì phải làm ra chúng và sử dụng chúng.

Đến giai đoạn này thì bí quyết của rèn luyện tư duy lại nằm phần nhiều trong cách tổ chức học cho trẻ: 

Cách nào để trẻ làm ra các khái niệm toán học?

Xin lưu ý với ba mẹ, cách để trẻ làm ra khái niệm toán học tuyệt đối không phải là cách “giảng giải”, “học thuộc”, “ghi nhớ thụ động các lời giải mẫu”…mà các ba mẹ thường gặp ở các lớp học “truyền thống” (cách cũ). Cách cũ này đã gây ra rất nhiều hệ lụy mà không cần kể thì các ba mẹ cũng có thể hình dung ra được.

Đó phải là cách khác hoàn toàn về “chất” so với cách “truyền thống”. 

5. Chất lượng tư duy của trẻ phụ thuộc vào Cách học

Ở hệ thống Toán tư duy Mighty Math Singapore, chúng tôi triệt để triển khai cách học hiện đại là  thành tựu của khoa học sư phạm đương thời:

Học bằng Việc làm (Learning by doing)

Học bằng phương pháp CPA (phương pháp 3 giai đoạn học tập)

Chất lượng tư duy của trẻ phụ thuộc vào Cách học

Điều lưu ý thứ ba cho các ba mẹ là để làm ra các công cụ tư duy là các khái niệm toán học thì trẻ cũng cần các công cụ khác. Đó phải là các thao tác tư duy quan trọng đã kể ở trên và các thao tác trí óc khác. Điều này tương tự như để làm ra con dao, chúng ta cần có các công cụ khác là các thao tác rèn, đúc.

Vậy là bản chất của phát triển tư duy của trẻ ở bậc tiểu học được gói trong các việc học:

  • Làm ra và sử dụng các công cụ tư duy là các thao tác trí óc;
  • Làm ra và sử dụng các công cụ tư duy khái niệm toán học hiện đại; từ đó sẽ
  • Làm ra và sử dụng trí thông minh logic – toán.

Nhận thấy rằng theo cách tiếp cận phát triển tư duy như trên, nhiều trẻ em không được học ba mạch nội dung trên,  Mighty Math Singapore đã tập trung triển khai một chương trình học tập toán học toàn diện giúp trẻ Việt Nam đạt được lợi ích kép:

  • Được trang bị các kiến thức toán học với Chuẩn đầu ra học tập toán học như trẻ em ở Singapore (đồng thời cũng tương đương với Chuẩn đầu ra giáo dục toán của các nước phát triển – quốc tế);
  • Hình thành và phát triển tư duy logic mạnh mẽ nền tảng cho trẻ.

Người viết

Nhà giáo: Nguyễn Hồng Lĩnh

Phó viện trưởng Viện Phát triển Công nghệ & Giáo dục

Giám đốc Giáo dục hệ thống Toán tư duy Mighty Math Singapore tại Việt Nam

TIN TỨC LIÊN QUAN

ĐĂNG KÝ NHẬN TƯ VẤN

Copyright © 2021 Mighty math. All rights reserved. Design web and SEO by FAGO AGENCY